عسل ممکن است در بعضی افراد احساس سوزش و تحریک گلو را موقتاً کمتر کند، اما هنوز نمیتوان آن را یک درمان قطعی و استاندارد برای بیماری رفلاکس معده دانست. بیشتر ادعاهای رایج درباره اثر عسل بر رفلاکس بر خاصیت غلیظ، پوشاننده و ترکیبات آنتیاکسیدانی آن استوارند؛ درحالیکه شواهد انسانی مستقیم همچنان محدود هستند.
مهمترین مطالعه انسانی موجود روی عسل مانوکا انجام شده است. در این پژوهش کوچک، مصرف مانوکا برای چهار هفته با کاهش علائم و بهبود بعضی یافتههای آندوسکوپی همراه بود؛ اما فقط ۳۰ بیمار در مطالعه نهایی حضور داشتند و بسیاری از آنها همزمان داروی ضداسید مصرف میکردند. بنابراین نمیتوان نتیجه این پژوهش را به همه انواع عسل یا تمام مبتلایان به رفلاکس تعمیم داد.
عسل ممکن است بهعنوان یک خوراکی کمکی در کنار اصلاح سبک زندگی و درمان اصلی بررسی شود؛ اما نمیتواند فتق هیاتال، ضعف دریچه پایین مری، التهاب شدید مری یا رفلاکس غیر اسیدی را بهطور قطعی برطرف کند.
آیا عسل برای رفلاکس معده خوب است؟
پاسخ دقیق این است: ممکن است برای بعضی افراد کمککننده باشد، اما اثر آن قطعی نیست.
عسل بافت غلیظ و چسبناکی دارد و احتمال داده میشود برای مدتی روی مخاط مری باقی بماند و احساس تحریک را کاهش دهد. عسل مانوکا همچنین حاوی ترکیباتی مانند پلیفنولها و متیلگلیوکسال است که خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی احتمالی دارند. بااینحال، این توضیحات بیشتر سازوکارهای احتمالی هستند و به معنی اثبات درمان بیماری رفلاکس نیستند.
عسل ممکن است در برخی افراد به کاهش این مشکلات کمک کند:
- احساس سوزش یا خراشیدگی گلو پس از ترشکردن
- تحریک خفیف مری
- خشکی یا ناراحتی حلق
- سرفه و صافکردن گلو همراه با تحریک مخاط
- احساس ناخوشایند بعد از بالاآمدن اسید
اما شواهد کافی وجود ندارد که عسل بتواند:
- تولید اسید معده را مانند داروهای PPI کاهش دهد؛
- دریچه پایین مری را تقویت کند؛
- از تمام دفعات برگشت محتویات جلوگیری کند؛
- فتق هیاتال را برطرف کند؛
- یا التهاب شدید و عوارض رفلاکس را بهتنهایی درمان کند.
در راهنماهای معتبر درمان GERD، اصلاح عادتهای غذایی، کاهش وزن در افراد دارای اضافهوزن، بالا آوردن بالاتنه هنگام خواب و داروهایی مانند آنتیاسیدها، H2ها و PPIها همچنان درمانهای اصلی هستند. عسل در این راهنماها بهعنوان درمان استاندارد معرفی نشده است.

تحقیق علمی درباره درمان رفلاکس معده با عسل چه میگوید؟
در یک مطالعه آزمایشی، ۳۰ بیمار بهصورت تصادفی در دو گروه ۱۵نفره قرار گرفتند. یک گروه عسل مانوکا و گروه دیگر عسل مصنوعی بهعنوان دارونما دریافت کردند.
افراد گروه مانوکا در این مطالعه، هر بار ۵ گرم عسل را سه مرتبه در روز، صبح ناشتا و بین وعدههای اصلی، به مدت چهار هفته مصرف کردند. عسل مورداستفاده دارای حداقل ۴۰۰ میلیگرم متیلگلیوکسال در هر کیلوگرم بود.
نتایج مطالعه شامل موارد زیر بود:
- بهبود گزارششده علائم در گروه مانوکا بیشتر بود؛
- در بعضی بیماران، یافتههای آندوسکوپی بهتر شدند؛
- بررسی بافتشناسی نیز کاهش التهاب را در تعدادی از بیماران نشان داد؛
- در گروه دارونما نیز برخی بهبودها مشاهده شد، اما میزان آن کمتر بود.
چرا این مطالعه درمان قطعی را ثابت نمیکند؟
با وجود نتایج مثبت، پژوهش محدودیتهای مهمی داشت:
- فقط ۳۰ نفر مطالعه را کامل کردند؛
- دوره پژوهش چهار هفته بود؛
- حدود ۸۰ درصد افراد داروهای کاهنده اسید را نیز ادامه دادند؛
- شرکتکنندگان بیماری و درمانهای کاملاً یکسانی نداشتند؛
- مطالعه از نوع پایلوت یا مقدماتی بود؛
- و نتایج هنوز باید در پژوهشهای بزرگتر و مستقل تکرار شوند.
بنابراین نتیجه علمی مناسب این نیست که «عسل مانوکا رفلاکس را درمان میکند»، بلکه میتوان گفت:
عسل مانوکا در یک مطالعه کوچک نتایج امیدوارکنندهای نشان داده است، اما برای تبدیلشدن به درمان استاندارد رفلاکس به شواهد قویتری نیاز دارد.
عسل معمولی بهتر است یا عسل مانوکا؟
مطالعه مستقیم انسانی درباره رفلاکس روی عسل مانوکا انجام شده است، نه عسلهای معمولی مانند عسل گون، آویشن، کنار، چندگیاه یا عسل کوهی.
عسل مانوکا از شهد گیاه مانوکا در نیوزیلند و استرالیا تولید میشود و به دلیل مقدار بالاتر متیلگلیوکسال و برخی ترکیبات زیستفعال موردتوجه قرار گرفته است. در مطالعه رفلاکس نیز محصول استانداردشدهای با مقدار مشخص متیلگلیوکسال استفاده شد.
| نوع عسل | وضعیت شواهد برای رفلاکس |
|---|---|
| عسل مانوکای استاندارد | یک مطالعه مقدماتی انسانی دارد |
| عسل معمولی | شواهد مستقیم کافی برای GERD ندارد |
| عسل خام | برتری آن برای رفلاکس اثبات نشده است |
| عسل گون یا آویشن | مطالعه بالینی مستقیم قابلاتکایی برای GERD ندارد |
| عسل تقلبی یا شربتهای عسلی | ارزش درمانی قابلاعتمادی ندارند |
طبیعی، خام یا کوهیبودن عسل بهتنهایی ثابت نمیکند که برای رفلاکس مؤثرتر است. ترکیبات عسل به منبع گیاهی، منطقه، فرآوری و کیفیت محصول بستگی دارند.
عسل چگونه ممکن است به سوزش گلو کمک کند؟
پوشش مری و گلو مانند معده برای تماس مکرر با محتویات اسیدی طراحی نشده است. وقتی اسید تا قسمت بالای مری یا حلق میرسد، ممکن است احساس سوزش، خشکی، خراشیدگی یا نیاز به صافکردن گلو ایجاد شود.
عسل به دلیل غلظت و چسبندگی خود ممکن است برای مدتی سطح تحریکشده گلو را بپوشاند و احساس ناراحتی را کمتر کند. پژوهشگران مطالعه مانوکا نیز غلظت بالا، چسبندگی و ماندگاری احتمالی آن روی مخاط مری را یکی از توضیحات ممکن برای نتیجه مشاهدهشده دانستهاند.
اما کاهش احساس سوزش گلو لزوماً به این معنی نیست که:
- مقدار رفلاکس کاهش یافته است؛
- اسید معده کمتر تولید شده است؛
- یا التهاب مری کاملاً ترمیم شده است.
ممکن است عسل فقط احساس تحریک را موقتاً آرام کند، درحالیکه علت اصلی رفلاکس همچنان وجود دارد.
آیا عسل اسید معده را کم میکند؟
شواهد معتبری وجود ندارد که عسل بتواند ترشح اسید معده را مانند امپرازول، پنتوپرازول، فاموتیدین یا سایر داروهای کاهشدهنده اسید مهار کند.
در درمان پزشکی رفلاکس:
- آنتیاسیدها اسید موجود را خنثی میکنند؛
- H2ها مقدار تولید اسید را کاهش میدهند؛
- PPIها مهار قویتری بر ترشح اسید دارند؛
- و آلژیناتها یک سد فیزیکی روی محتویات معده ایجاد میکنند.
عسل هیچکدام از این داروها نیست و نباید با عنوان «ضداسید طبیعی» معرفی شود. نقش احتمالی آن بیشتر به تسکین مخاط و ترکیبات زیستفعال آن مربوط است.
آیا عسل دریچه معده را تقویت میکند؟
خیر. مدرک قابلاعتمادی وجود ندارد که عسل بتواند اسفنکتر تحتانی مری یا همان سد میان معده و مری را قویتر کند.
اگر رفلاکس به دلیل فتق هیاتال، شلشدن مکرر اسفنکتر یا افزایش فشار شکمی ایجاد شده باشد، خوردن عسل مشکل ساختاری را برطرف نمیکند. حتی اضافهشدن هر خوراکی به معده، بهخصوص در حجم زیاد یا نزدیک خواب، میتواند در بعضی افراد احساس پُری و برگشت محتویات را بیشتر کند.

روش مصرف عسل برای رفلاکس معده چگونه است؟
برای مصرف عسل معمولی یا مانوکا بهعنوان درمان رفلاکس، دوز استاندارد و تأییدشدهای وجود ندارد.
در مطالعه مقدماتی مانوکا، هر فرد ۵ گرم عسل را سه مرتبه در روز مصرف کرد؛ اما این مقدار مربوط به یک پژوهش خاص با محصول استانداردشده بود و نباید بهعنوان نسخه عمومی برای همه افراد استفاده شود.
اگر یک بزرگسال قصد دارد واکنش بدن خود به عسل را بررسی کند، بهتر است:
- عسل را فقط در مقدار غذایی و محدود مصرف کند؛
- آن را جایگزین داروی تجویزشده نکند؛
- مصرف را در طول روز انجام دهد، نه بلافاصله قبل از خواب؛
- پس از مصرف دراز نکشد؛
- و در صورت بیشترشدن سوزش، نفخ یا ترشکردن، مصرف را متوقف کند.
ازآنجاکه خوردن غذا و نوشیدنی نزدیک خواب میتواند رفلاکس شبانه را بیشتر کند، مصرف عسل درست پیش از درازکشیدن انتخاب مناسبی برای افراد دارای رفلاکس شبانه نیست. منابع معتبر توصیه میکنند میان آخرین خوردنی و زمان خواب حدود سه ساعت فاصله وجود داشته باشد.
عسل را ناشتا بخوریم یا بعد از غذا؟
شواهد کافی وجود ندارد که مصرف ناشتا بهتر از مصرف بعد از غذا باشد.
در مطالعه مانوکا، یکی از نوبتها صبح ناشتا و دو نوبت دیگر بین وعدهها مصرف شد؛ اما پژوهش برای مقایسه زمانهای مختلف طراحی نشده بود. بنابراین از این مطالعه نمیتوان نتیجه گرفت که عسل حتماً باید ناشتا مصرف شود.
برای بعضی افراد، مصرف خوراکی شیرین با معده خالی ممکن است باعث تهوع یا ناراحتی شود. واکنش بدن فرد مهمتر از توصیههای عمومی فضای مجازی است.
عسل قبل از خواب برای رفلاکس خوب است؟
مصرف عسل قبل از خواب ممکن است گلو را موقتاً نرم کند، اما در افراد دارای رفلاکس شبانه یک مشکل اساسی وجود دارد: خوردن هر مادهای نزدیک خواب، معده را دوباره وارد فرایند گوارش میکند.
به همین دلیل، توصیه عمومی برای کنترل رفلاکس شبانه این است که سه تا چهار ساعت پیش از خواب چیزی خورده نشود. این توصیه شامل عسل، شیر، میوه و میانوعدههای بهظاهر سبک نیز میشود.
اگر هدف فقط کاهش خشکی گلو است، لازم است علت خشکی نیز بررسی شود؛ زیرا تنفس دهانی، آلرژی، کمآبی، داروها و بیماریهای حلق نیز میتوانند چنین احساسی ایجاد کنند.
عسل با آب گرم برای رفلاکس
ترکیب عسل با آب ولرم ممکن است نوشیدن آن را آسانتر و احساس خشکی گلو را کمتر کند؛ اما مدرکی وجود ندارد که آب و عسل بتواند رفلاکس معده را درمان کند.
چند نکته مهم:
- نوشیدنی بسیار داغ میتواند گلو و مری تحریکشده را ناراحتتر کند؛
- نوشیدن حجم زیاد آب، بهخصوص بعد از غذای حجیم، ممکن است احساس پُری را افزایش دهد؛
- مصرف آب و عسل نزدیک خواب با توصیه فاصله سهساعته تا خواب سازگار نیست؛
- و افزودن آبلیمو، سرکه یا نعناع ممکن است رفلاکس بعضی افراد را بیشتر کند.
عسل و دارچین برای رفلاکس معده
ترکیب عسل و دارچین در طب سنتی و فضای مجازی بسیار توصیه میشود، اما کارآزمایی بالینی معتبری وجود ندارد که نشان دهد این ترکیب GERD را درمان میکند.
دارچین در مقدار معمول غذایی برای بسیاری از افراد قابلتحمل است، اما پودر غلیظ آن ممکن است گلو را تحریک کند. مکملها و عصارههای غلیظ نیز با مقدار دارچین مصرفی در غذا یکسان نیستند.
بنابراین نمیتوان عسل و دارچین را درمان قطعی یا جایگزین دارو دانست.
عسل و زنجبیل برای رفلاکس
زنجبیل ممکن است به تهوع بعضی افراد کمک کند، اما میتواند در افراد دیگر باعث سوزش سر دل یا تحریک گلو شود. اضافهکردن زنجبیل به عسل لزوماً اثر عسل را بر رفلاکس بیشتر نمیکند.
اگر زنجبیل، دارچین یا هر افزودنی دیگری سوزش را بیشتر میکند، مصرف آن نباید فقط به دلیل شهرت «درمان طبیعی» ادامه پیدا کند.
عسل و شیر برای رفلاکس معده
شیر ممکن است برای مدتی احساس سوزش را تغییر دهد، اما درمان رفلاکس نیست. شیر پرچرب میتواند در بعضی افراد مشکلات را بیشتر کند و نوشیدن حجم زیاد شیر همراه عسل، مقدار قند، کالری و حجم داخل معده را افزایش میدهد.
افرادی که شیر کمچرب را تحمل میکنند میتوانند آن را در رژیم معمول خود داشته باشند، اما ترکیب شیر و عسل نباید بهعنوان داروی ضدرفلاکس معرفی شود.

آیا عسل برای معده مفید است؟
عبارت «عسل برای معده» بسیار کلی است. رفلاکس، التهاب معده، زخم، سوءهاضمه و عفونت هلیکوباکتر پیلوری بیماریهای متفاوتی هستند و درمان یکسانی ندارند.
عسل ممکن است برای بعضی افراد احساس آرامش موقت ایجاد کند، اما:
- هلیکوباکتر پیلوری را در بدن بهطور اثباتشده ریشهکن نمیکند؛
- جای آنتیبیوتیکهای درمان اچ پیلوری را نمیگیرد؛
- زخم خونریزیدهنده را درمان نمیکند؛
- و علتهای مختلف گاستریت را برطرف نمیکند.
عفونت اچ پیلوری معمولاً با ترکیبی از آنتیبیوتیکها، داروی PPI و گاهی بیسموت درمان میشود. درمان گاستریت نیز باید براساس علت اصلی آن انتخاب شود.
آیا عسل برای سرفه ناشی از رفلاکس مفید است؟
عسل برای بعضی انواع سرفه، بهویژه سرفه ناشی از عفونتهای تنفسی در کودکان بالاتر از یک سال، بررسی شده است؛ اما این نتایج به معنی درمان سرفه ناشی از رفلاکس نیستند.
اگر سرفه به دلیل بالاآمدن مکرر محتویات معده ایجاد شده باشد، نرمشدن گلو با عسل ممکن است فقط یک تسکین موقت ایجاد کند. کنترل علت اصلی رفلاکس همچنان اهمیت دارد.
سرفه مداوم همچنین ممکن است ناشی از آسم، آلرژی، ترشحات پشت حلق، مصرف سیگار یا بعضی داروها باشد و نباید بدون بررسی به معده نسبت داده شود.
آیا عسل میتواند رفلاکس را بدتر کند؟
بله، در بعضی افراد ممکن است.
عسل عمدتاً از قندها تشکیل شده است. برخی افراد نیز به دلیل جذب ناقص فروکتوز، پس از مصرف عسل دچار نفخ، دلپیچه یا اسهال میشوند. افزایش نفخ و پُری شکم میتواند احساس ناراحتی گوارشی یا رفلاکس را در فرد مستعد بیشتر کند.
احتمال تشدید مشکلات بیشتر است اگر عسل:
- در مقدار زیاد مصرف شود؛
- همراه با یک وعده حجیم خورده شود؛
- با شیر یا نوشیدنی زیاد ترکیب شود؛
- درست قبل از خواب مصرف شود؛
- یا فرد به فروکتوز حساس باشد.
اگر بعد از عسل سوزش، ترشکردن، نفخ یا تهوع بیشتر میشود، ادامه مصرف آن برای «عادتکردن معده» منطقی نیست.

چه کسانی باید در مصرف عسل احتیاط کنند؟
نوزادان زیر یک سال
به نوزاد زیر ۱۲ ماه نباید عسل داده شود؛ حتی اگر عسل طبیعی، پاستوریزه یا در غذا و آب حل شده باشد. عسل میتواند حاوی اسپور باکتری عامل بوتولیسم نوزادی باشد.
افراد مبتلا به دیابت
عسل همچنان یک منبع قند و کربوهیدرات است و میتواند قند خون را افزایش دهد. جایگزینکردن شکر با عسل به معنی آزادبودن مصرف آن در دیابت نیست. مقدار مصرف باید در مجموع کربوهیدرات روزانه محاسبه شود.
افراد دارای حساسیت به محصولات زنبور
افرادی که به گرده گل یا محصولات زنبور حساسیت دارند ممکن است به عسل نیز واکنش نشان دهند. بروز کهیر، تورم لب و زبان، خسخس یا تنگی نفس پس از مصرف نیازمند قطع فوری و رسیدگی پزشکی است.
افراد دچار سوءجذب فروکتوز
عسل در برخی افراد میتواند موجب نفخ، گاز، درد شکم یا اسهال شود. این موضوع ممکن است به مقدار و ترکیب عسل و توانایی فرد در جذب فروکتوز مربوط باشد.
افراد دارای رفلاکس شدید یا عوارض مری
کسی که اختلال بلع، التهاب شدید مری، خونریزی، تنگی مری یا مری بارت دارد، نباید درمان تجویزشده را با عسل جایگزین کند. درمان استاندارد GERD ممکن است شامل PPIها، داروهای دیگر یا اقدامات تخصصی باشد.
آیا عسل با امپرازول یا پنتوپرازول تداخل دارد؟
تداخل مستقیمی میان عسل خوراکی معمولی و امپرازول یا پنتوپرازول بهطور شایع شناخته نشده است. بااینحال، عسل نباید همراه قرص و با هدف بیشترکردن اثر آن مصرف شود.
داروهای PPI معمولاً باید طبق دستور پزشک و در زمان مناسب نسبت به غذا مصرف شوند. اضافهکردن عسل به برنامه نباید زمانبندی دارو را تغییر دهد یا باعث قطع خودسرانه آن شود.
بسیاری از شرکتکنندگان مطالعه مانوکا نیز داروهای کاهشدهنده اسید خود را ادامه داده بودند؛ بنابراین نتیجه آن پژوهش نشان نمیدهد که عسل بتواند جای دارو را بگیرد.
برنامه صحیحتر برای استفاده از عسل در کنار کنترل رفلاکس
بهجای تکیه بر عسل بهعنوان درمان اصلی، بهتر است آن را فقط یک خوراکی اختیاری در کنار اقدامات مؤثرتر در نظر گرفت:
- حجم وعدههای غذایی را کمتر کنید.
- تا سه ساعت قبل از خواب غذا نخورید.
- بلافاصله پس از غذا دراز نکشید.
- در صورت رفلاکس شبانه، بالاتنه را هنگام خواب بالاتر قرار دهید.
- اگر اضافهوزن دارید، وزن را تدریجی کاهش دهید.
- غذاهای محرک واقعی خود را شناسایی کنید.
- داروی تجویزشده را طبق دستور ادامه دهید.
- واکنش بدن به عسل را ثبت کنید.
- در صورت بیشترشدن علائم، عسل را کنار بگذارید.
این اقدامات نسبت به مصرف یک ماده غذایی خاص پشتوانه بیشتری برای مدیریت GERD دارند.
چه زمانی عسل برای رفلاکس کافی نیست؟
در موارد زیر نباید به عسل یا درمان خانگی اکتفا کرد:
- سوزش و ترشکردن در بیشتر روزها
- نیاز مکرر به آنتیاسید
- بیدارشدن شبانه با خفگی یا برگشت غذا
- مشکل یا درد هنگام بلع
- گیرکردن غذا در گلو یا قفسه سینه
- کاهش وزن ناخواسته
- استفراغ مداوم
- استفراغ خونی
- مدفوع سیاه و قیری
- کمخونی یا ضعف شدید
- درد جدید یا شدید قفسه سینه
- باقیماندن علائم باوجود درمان مناسب
در صورت اختلال بلع، استفراغ مکرر یا کاهش وزن بدون علت، ارزیابی پزشکی لازم است. درد شدید قفسه سینه نیز ممکن است منشأ قلبی داشته باشد و نباید با عسل یا داروی معده درمان شود.

پرسشهای متداول درباره عسل برای رفلاکس معده
آیا عسل رفلاکس معده را درمان میکند؟
شواهد فعلی برای اثبات درمان قطعی کافی نیست. یک مطالعه کوچک درباره عسل مانوکا نتایج امیدوارکنندهای داشته است، اما عسل هنوز درمان استاندارد GERD محسوب نمیشود.
بهترین عسل برای رفلاکس معده چیست؟
تنها مطالعه انسانی مستقیم روی عسل مانوکای استانداردشده انجام شده است. درباره برتری عسل گون، آویشن، کنار یا عسل خام برای رفلاکس شواهد کافی وجود ندارد.
عسل مانوکا برای رفلاکس چقدر مصرف شود؟
دوز استاندارد و تأییدشدهای برای مصرف عمومی وجود ندارد. در یک مطالعه مقدماتی از ۵ گرم، سه مرتبه در روز استفاده شد، اما این پروتکل نباید بدون ارزیابی فردی به نسخه عمومی تبدیل شود.
عسل را ناشتا بخوریم؟
برتری مصرف ناشتا اثبات نشده است. اگر عسل با معده خالی باعث تهوع یا سوزش میشود، ادامه این روش منطقی نیست.
عسل قبل از خواب برای رفلاکس خوب است؟
برای رفلاکس شبانه معمولاً توصیه میشود سه تا چهار ساعت قبل از خواب چیزی خورده نشود. بنابراین مصرف عسل درست پیش از خواب ممکن است با برنامه کنترل رفلاکس سازگار نباشد.
عسل با آب گرم رفلاکس را درمان میکند؟
خیر. ممکن است گلو را موقتاً نرم کند، اما شواهدی برای درمان GERD با آب و عسل وجود ندارد.
عسل با دارچین برای رفلاکس مفید است؟
شواهد بالینی کافی برای درمان رفلاکس با ترکیب عسل و دارچین وجود ندارد.
آیا عسل اسید معده را خنثی میکند؟
مدرکی وجود ندارد که عسل مانند آنتیاسید عمل کند یا تولید اسید را مانند PPIها کاهش دهد.
آیا عسل برای زخم معده مناسب است؟
عسل درمان استاندارد زخم معده نیست. اگر زخم ناشی از اچ پیلوری باشد، درمان معمولاً به آنتیبیوتیک و داروی کاهشدهنده اسید نیاز دارد.
آیا عسل برای اچ پیلوری مفید است؟
بعضی مطالعات آزمایشگاهی خواص ضدباکتریایی عسل را بررسی کردهاند، اما خوردن عسل جای درمان دارویی اچ پیلوری را نمیگیرد. ریشهکنی عفونت به درمان ترکیبی پزشکی نیاز دارد.
آیا افراد دیابتی میتوانند برای رفلاکس عسل بخورند؟
عسل قند خون را افزایش میدهد و باید در محاسبه کربوهیدرات روزانه در نظر گرفته شود. فرد مبتلا به دیابت نباید عسل را درمان بدون محدودیت رفلاکس بداند.
آیا عسل برای رفلاکس نوزاد مناسب است؟
خیر. به نوزاد زیر یک سال به هیچ عنوان عسل داده نمیشود؛ زیرا خطر بوتولیسم نوزادی وجود دارد.
آیا عسل میتواند رفلاکس را بدتر کند؟
بله. مصرف زیاد، خوردن نزدیک خواب یا ایجاد نفخ براثر فروکتوز ممکن است مشکلات بعضی افراد را بیشتر کند.
جمعبندی
عسل ممکن است به دلیل بافت غلیظ و اثر پوشاننده، احساس تحریک گلو یا مری را در بعضی افراد موقتاً کمتر کند. بااینحال، شواهد کافی برای معرفی عسل معمولی بهعنوان درمان قطعی رفلاکس معده وجود ندارد.
یک مطالعه کوچک روی عسل مانوکا نشان داد مصرف چهارهفتهای آن ممکن است با کاهش علائم و بهبود بعضی یافتههای آندوسکوپی همراه باشد. این مطالعه فقط ۳۰ شرکتکننده داشت و بیشتر بیماران همزمان داروی ضداسید مصرف میکردند؛ بنابراین نتیجه آن هنوز نیازمند تأیید در تحقیقات بزرگتر است.
عسل مانوکا تنها نوع عسلی است که در یک مطالعه مستقیم انسانی برای GERD بررسی شده است. نمیتوان نتایج آن را به عسل گون، آویشن، کنار، خام یا سایر عسلها تعمیم داد.
برای مصرف عسل در رفلاکس، دوز استانداردی وجود ندارد. مصرف نزدیک خواب نیز با توصیه فاصله سهساعته میان غذا و خواب سازگار نیست. اگر عسل باعث افزایش سوزش، نفخ، تهوع یا ترشکردن میشود، باید کنار گذاشته شود.
عسل درمان فتق هیاتال، ضعف دریچه مری، التهاب شدید، مری بارت یا عفونت اچ پیلوری نیست و نباید جای امپرازول، پنتوپرازول، آنتیبیوتیک یا سایر درمانهای تجویزشده را بگیرد.
نوزادان زیر یک سال نباید عسل مصرف کنند. افراد مبتلا به دیابت، سوءجذب فروکتوز یا حساسیت به محصولات زنبور نیز باید احتیاط بیشتری داشته باشند.
منابع اصلی مقاله
- مطالعه مقدماتی عسل مانوکا در بیماران مبتلا به GERD.
- مؤسسه NIDDK؛ روشهای استاندارد درمان بیماری رفلاکس معده.
- مؤسسه NIDDK؛ تغذیه و تغییر عادتها برای کنترل رفلاکس.
- NHS؛ خودمراقبتی، داروها و زمان مراجعه برای رفلاکس.
- CDC؛ ممنوعیت مصرف عسل در نوزادان زیر یک سال.
- منابع پزشکی درباره عسل و کنترل قند خون در دیابت.


